Κορνήλιος Καστοριάδης

Castoriadis - Owl's LegacyΈνας σπουδαίος Έλληνας σε μια σειρά ντοκυμαντέρ την οποία πρέπει να αναζητήσετε στο διαδίκτυο. Η κληρονομία της κουκουβάγιας (Owl’s legacy). Από το τρίτο επεισόδιο με τίτλο “Δημοκρατία –  Η πόλη των ονείρων”

“Πρώτα είναι η ίδια η λέξη , δημοκρατία. Δήμος και κράτος. Κράτος σημαίνει ισχύς, δήμος σημαίνει οι άνθρωποι. Δημοκρατία σημαίνει η ισχύς των ανθρώπων. Για τους Έλληνες αυτό ήταν ξεκάθαρο, το πολίτευμα τους δεν ήταν ολιγαρχικό ήταν άμεση δημοκρατία. Πως την ασκούσαν στην Αθήνα; Δημιουργούσαν οι ίδιοι τους νόμους τους. Οι νόμοι ψηφιζόντουσαν από την Εκκλησία (ναός για τους Χριστιανούς), εδώ συνέλευση των πολιτών. Αυτοί οι νόμοι ξεκινούν πάντα με μια πρόταση : Φάνηκε δίκαιο στον Δήμο και την Βουλή…….. Δεν καλούν τους νόμους θεϊκούς, δεν είναι πλάκες γραμμένες από το χέρι του θεού. Λένε απλά ότι επιθυμούμε  αυτό τον νόμο, ψηφίσαμε υπέρ αυτού του νόμου και μπορούμε πάντα να τον αλλάξουμε αργότερα…..”

Κάνω λοιπόν μια σκέψη. Μήπως ήρθε η ώρα να κατανοήσουμε ότι δημοκρατία δεν σημαίνει ψηφίζω για την ανάδειξη βουλευτών αλλά ίσως σημαίνει ψηφίζω για την επικύρωση του νόμου. Όποιος νόμος δεν έχει ψηφισθεί από τους πολίτες είναι άκυρος. Το να πει όμως κάποιος στους πολίτες ότι οφείλουν να ψηφίζουν υπέρ ή κατά όλων των νόμων μπορεί στην ουσία του να μην είναι δημοκρατικό. Να μην είναι δημοκρατικό στο βαθμό που κάποιος (ποιος ; και με τι εξουσία; από πού την αντλεί;) ζητά, επιβάλλει, απαιτεί από τους πολίτες να ψηφίζουν για τα πάντα. Οι Αθηναίοι είχαν επιλέξει να ψηφίζουν για όλους τους νόμους; Σύμφωνα με τον Καστοριάδη όχι.

“Η περιγραφή του πολιτεύματος της Αθήνας βρέθηκε σε έναν πάπυρο το 1880. Στα ελληνικά ονομάζεται : Αθηναίων Πολιτεία.  Οι πλέον διάσημοι φιλόλογοι μετέφρασαν το παραπάνω ως : Πολίτευμα της Αθήνας. Όταν ο Αριστοτέλης και οι άλλοι έλληνες, μέσα από τα γραπτά του Θουκυδίδη, μιλούν για ένα πολιτικό σώμα, δεν θα έλεγαν ποτέ, όπως λέμε εμείς σήμερα, Αθήνα. Η Αθήνα δηλώνει μόνο μια γεωγραφική θέση. Για παράδειγμα μπορούμε να πούμε : …… ο Αλκιβιάδης έφυγε από την Αθήνα. Αλλά λέμε : ….. οι Αθηναίοι αποφάσισαν ή οι Λακεδαιμόνιοι αποφάσισαν.  Το κράτος είναι οι άνθρωποι. Η μόνη πολιτική δύναμη είναι οι πολίτες. Αντίθετα στην σύγχρονη πολιτική συνεχίζουμε να πιστεύουμε την ιδέα, η οποία είναι δημιούργημα της απόλυτης μοναρχίας, πως η εξουσία πηγάζει απειλητικά από κάπου, πως η εξουσία είναι ένα τέρας. Ο Hobbes θα την ονόμαζε Λεβιάθαν. Είναι κάτι το οποίο ζει στην σπηλιά του και απαιτεί 10.000 παιδιά ή 40.000 νεαρά κορίτσια για να τα θανατώσει και να τραφεί με αυτά ή απλά απαιτεί χρήματα. Εμείς δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα εναντίον του εκτός από το να προσπαθήσουμε να το φυλακίσουμε στην σπηλιά του χρησιμοποιώντας χαρτιά τα οποία ονομάσαμε Σύνταγμα και τα οποία περιορίζουν την ισχύ του κράτους – τέρατος.  Για τους έλληνες δεν υπήρχε αντιπροσώπευση αλλά ταυτόχρονα δεν ψήφιζαν για το οτιδήποτε. Είχαν ειδικούς και αξιωματούχους οι οποίοι όμως δεν ήταν αντιπρόσωποι τους. Δεν τους είχε μεταβιβασθεί καμιά εξουσία όπως συμβαίνει στα σημερινά αντιπροσωπευτικά πολιτεύματα.”

Νομίζω ότι οι πολίτες δεν έχουν ανάγκη κανέναν να αποφασίσει τίποτα αντί αυτών. Ακόμα και το για ποια ζητήματα οι πολίτες θα έχουν τον ΤΕΛΙΚΟ λόγο είναι κάτι που μόνο αυτοί δικαιούνται να αποφασίσουν. Γι’αυτό πιστεύω ότι ένα μικτό σύστημα είναι το πρώτο (αλλά φυσικά όχι απαραίτητα και τελευταίο) βήμα για μια πραγματική δημοκρατία. Ας νομοθετούν οι εκλεγμένοι από εμάς αντιπρόσωποι. Απαιτούμε όμως το θεσμοθετημένο δικαίωμα να είμαστε σε θέση να ακυρώσουμε οποιονδήποτε νόμο δεν επιθυμούμε. Χωρίς καμιά εξαίρεση. Οποιοσδήποτε νόμος  μας “φανεί” ανεπιθύμητος “περνά” μέσα από ακυρωτικό δημοψήφισμα και οι πολίτες αποφασίζουν αν τελικά θα τον δεχθούν ή θα τον απορρίψουν. Μπορεί κάποιος να πει ότι κάτι τέτοιο δεν περιγράφει μια αμιγώς αυτόνομη κοινωνία. Ναι, είναι όμως απείρως καλύτερο από την σημερινή ντροπή που ονομάζουμε χωρίς καμία αιδώ δημοκρατία. Ας θυμόμαστε ότι όλα τα ταξίδια, όσο μακρινά και αν είναι, ξεκινούν με ένα πρώτο βήμα. Και ήρθε η στιγμή να το κάνουμε. Εμείς για τον εαυτό μας. Δεν θα το κάνει ποτέ κάποιος άλλος για εμάς.…..

Advertisements

3 thoughts on “Κορνήλιος Καστοριάδης

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s